BIP
Rodowód

Każda, istniejąca w chwili obecnej jednostka wojskowa, niezależnie od wymogów formalnych, szuka inspiracji, wzorców i oparcia swojej bieżącej działalności w tradycji oręża polskiego.

W poszukiwaniu swoich korzeni szczególnie utożsamiamy się z tymi formacjami wojskowymi występującymi na przestrzeni naszych dziejów, których głównym zadaniem była ochrona dowodzącego wojskiem i miejsca jego postoju.

Rodowód jednostek będących protoplastami Pułku Ochrony sięga początku istnienia państwa polskiego, tj. X wieku, kiedy to powstały formacje, których zadaniem była, między innymi, ochrona najwyższych urzędów i instytucji w państwie.

W najdawniejszych czasach funkcję tę wypełniała dobrze wyszkolona i uzbrojona drużyna książęca, Już Mieszko I utworzył i otoczył się drużyną, złożoną z doborowych wojowników, zależnych bezpośrednio od władcy.

Zapewniając członkom swej drużyny doskonałe warunki, książę posiadał podległą sobie bezpośrednio, wierną grupę ludzi, gotową w każdej chwili do boju.

Ibrahim Ibn Jakub, arabski kupiec i podróżnik, który odwiedził kraje słowiańskie w drugiej połowie X w., pisze o drużynie Mieszka I: „Ma on 3000 pancernych, podzielonych na oddziały, a setka ich znaczy tyle, co dziesięć setek innych wojowników. A gdy jednemu z nich urodzi się dziecko, Mieszko każe mu wypłacać żołd od chwili urodzenia...”.

Wraz z rozwojem sił zbrojnych, w XIV - XV wieku zaczęły powstawać chorągwie nadworne, konne oddziały doborowego rycerstwa, pełniące rolę gwardii przybocznej panującego i czuwające nad jego bezpieczeństwem. Rycerze wchodzący w ich skład, posiadający zarówno szlachetne pochodzenie, jak i wyśmienite wyszkolenie i wyposażenie, których bezpośrednim zadaniem była ochrona władcy we wszystkich okolicznościach, stanowili nie tylko o jego bezpieczeństwie, ale również jego wizerunku majestacie.

O ochronę dbali zawsze dowodzący wojskami wodzowie, wojewodowie, hetmani. W celu zapewnienia bezpieczeństwa i utrzymania porządku, hetman wielki bądź polny, dowodzący całym wojskiem, wydzielał oddział, do którego obowiązków należało zaciąganie wart i czuwanie nad bezpieczeństwem maszerujących czy obozujących wojsk.

Ze sławnych formacji ochraniających osobę panującego wypada wymienić oddział z czasów Księstwa Warszawskiego - 1 Pułk Szwoleżerów Gwardii – konny oddział gwardii honorowej przy osobie cesarza Napoleona.

Oddziały pieszej i konnej gwardii królewskiej reaktywowano w dobie Królestwa Polskiego.

W czasie Powstania Styczniowego 1863 roku tajny Rząd Narodowy powołał do życia tzw. Straż Narodową. Do jej obowiązków należało zapewnienie bezpieczeństwa rządu oraz jego agend w terenie.

Oficerowie i naczelnicy Straży Narodowej byli szczególnie tropieni przez wojska rosyjskie, a pojmanych wieszano bez wyroku sądowego.

Tradycja utrzymywania oddziałów ochronnych przy naczelnych władzach, cywilnych i wojskowych, kontynuowana była po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 roku, w czasie II wojny światowej i po jej zakończeniu.

Ministerstwo Obrony Narodowej
Katalog stron wojskowych